โรคอีสุกอีใสในเด็ก

อีสุกอีใส หรือ Chickenpox เกิดจากเชื้อไวรัสวาริเซลลา  (Varicella virus) เป็นเชื้อไวรัสที่แพร่กระจายได้ง่ายและเป็นเชื้อไวรัสที่เป็นต้นเหตุของการเกิดโรคงูสวัด โดยติดต่อผ่านการสัมผัสตุ่มอีสุกอีใสโดยตรงและติดได้จากการหายใจเอาละอองเสมหะ น้ำมูก น้ำลายที่ติดเชื้อเข้าสู่ร่างกาย การใช้ของร่วมกับผู้ป่วยที่เป็นโรคอีสุกอีใส โดยโรคนี้มักพบบ่อยในเด็กและจะระบาดมากในช่วงอากาศหนาว โรคอีสุกอีใสยังสามารถพบได้ในผู้ใหญ่ที่มีภูมิต้านทานต่ำ โดยอาการในผู้ใหญ่จะรุนแรงกว่าอาการในเด็ก แต่อย่างไรก็ตามโรคอีสุกอีใสสามารถป้องกันได้โดยการฉีดวัคซีน

หลังจากที่ได้รับเชื้อเข้าสู่ร่างกาย อาการจะแสดงออกภายใน 10 - 21 วัน โดยมีอาการเป็นไข้ ปวดศีรษะ ปวดเมื่อยตามตัว อ่อนเพลีย มีอาการคัน มีผื่นแดง และหลังจากนั้นผื่นแดงจะกลายเป็นตุ่มใสๆ เกิดขึ้นทั่วร่างกาย หลังจากเป็นตุ่มจะมีอาการคัน จากตุ่มใสๆ จะกลายเป็นตุ่มน้ำ และหลังจากนั้นจะตกสะเก็ด และค่อยๆ หลุดไปเอง

โดยปกติแล้วโรคอีสุกอีใสจะหายโดยไม่มีแผลเป็น แต่ถ้ามีการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนจะทำให้ผื่นกลายเป็นหนองและมีแผลเกิดขึ้น ภายหลังจากการติดเชื้ออีสุกอีใสจะมีโอกาสเป็นโรคงูสวัดได้

การเป็นโรคอีสุกอีใสเกิดจากการที่เด็กเข้าใกล้หรือสัมผัสผู้ป่วย และการที่เด็กอยู่ในสถานที่ที่แออัด ทำให้ติดโรคนี้ได้

แพทย์จะวินิจฉัยโดยการตรวจร่างกาย และอาจพิจารณาตรวจเลือดหาระดับภูมิคุ้มกันต่อโรคอีสุกอีใส หากอาการแสดงไม่ชัดเจน

• ควรพักผ่อนและดื่มน้ำให้เพียงพอ
• อาบน้ำเพื่อให้ร่างกายสะอาด
• ตัดเล็บให้สั้นเพื่อหลีกเลี่ยงการเกาและการแกะตุ่มอีสุกอีใส
• การใช้ยา เช่น คาลาไมน์ เพื่อช่วยบรรเทาอาการคัน
• รักษาความสะอาดสิ่งของรอบตัวเพื่อลดความเสี่ยงในการติดเชื้อ

จากการศึกษาที่ประเทศญี่ปุ่นพบว่าการฉีดวัคซีนสามารถป้องกันโรคอีสุกอีใสได้ 70 – 85% เป็นระยะเวลานานถึง 20 ปี และการป้องกันโรคอีสุกอีใสแบบที่มีอาการรุนแรงได้มากกว่าร้อยละ 95

ในประเทศไทยมีทั้งวัคซีนเดี่ยว (Varicella Zoster Virus: VZV) เป็นวัคซีนที่ป้องกันเฉพาะโรคอีสุกอีใส และวัคซีนรวม (Mumps Measles Rubella Varicella Vaccine) เป็นวัคซีนที่ป้องกันโรคหัด โรคคางทูม โรคหัดเยอรมัน และโรคอีสุกอีใสไว้ในเข็มเดียวกัน

• เด็กอายุ 1 ปีขึ้นไป ฉีด 2 เข็ม
  โดยเริ่มเข็มแรกได้ตั้งแต่อายุ 1 ปีขึ้นไป
  (ฉีดเข็มที่ 2 ห่างจากเข็มแรก 6 เดือน) 
• ผู้ที่ยังไม่เคยเป็นโรคหรือเด็กที่อายุไม่เกิน 12 ปี 
  (ฉีดวัคซีนป้องกันอีสุกอีกใส 2 เข็ม ห่างกันอย่างน้อย 3 เดือน) 
• เด็กที่มีอายุ 13 ปีขึ้นไป 
  (ฉีดวัคซีนป้องกันอีสุกอีกใส 2 เข็ม ห่างกันอย่างน้อย 1 เดือน)
• ผู้ที่ดูแลผู้ป่วยที่เป็นโรคอีสุกอีใส

• ผู้ที่มีประวัติการเป็นอีสุกอีใส ภูมิคุ้มกันบกพร่อง วัณโรค มะเร็ง ควรแจ้งให้แพทย์ทราบก่อนฉีดวัคซีน
• ถ้ามีไข้หรือป่วยฉับพลันให้เลื่อนการนัดรับวัคซีนไปก่อน หลังจากหายป่วย 7 วัน จึงมารับวัคซีน

หมายเหตุ

• วัคซีนป้องกันโรคอีสุกอีใสสามารถฉีดได้ทุกช่วงของปีและสามารถฉีดพร้อมกับวัคซีนชนิดอื่นได้
• รับการตรวจร่างกายโดยแพทย์ก่อนฉีดวัคซีนทุกครั้ง

• ผู้ป่วยที่รับประทานยากดภูมิคุ้มกัน
• ผู้ป่วยโรคภูมิคุ้มกันบกพร่อง
• ผู้ป่วยที่ได้รับการถ่ายเลือด

• การฉีดวัคซีนอีสุกอีใสช่วยลดโอกาสการติดเชื้อวาริเซลลา
• การฉีดวัคซีนอีสุกอีใสช่วยลดโอกาสการติดเชื้องูสวัด

• นั่งพักสังเกตอาการประมาณ 15 นาที เพื่อป้องกันการเป็นลม
• หากรู้สึกเวียนศีรษะ รีบแจ้งให้แพทย์ทราบ
• ถ้ามีอาการปวด บวมบริเวณที่ฉีด ให้ใช้น้ำแข็งประคบเพื่อบรรเทาอาการปวดบวม 
• หลังฉีดวัคซีนอาจจะมีผื่นขึ้นคล้ายๆ อีสุกอีใส รอบๆ บริเวณที่ฉีดได้ และจะหายไปเอง

Common side effects:

• Low-grade fever
• Arm pain
• Swelling or bruising at the injection site
• Mild rash

Severe side effects:

• Severe allergic reaction
• Widespread rash
• Easy bruising or bleeding
• Seizures
• Eye strain 
• Encephalitis (brain inflammation)

Those who experience a severe allergic reaction or any other symptoms not listed above should seek medical attention immediately.

Chickenpox can recur if you come into contact with someone who has the disease, but the chances of this happening are low. If reinfection occurs, the symptoms and severity will typically be milder than the first time, such as no fever and fewer rashes. Similarly, individuals who have never had chickenpox but have been vaccinated can still contract the disease, but their symptoms are usually mild as well.