ကလေးများအတွက် အစာအိမ်နှင့်အူလမ်ကြောင်း မှန်ပြောင်းကြည့်ခြင်း

အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းအထက်ပိုင်းမှန်ပြောင်းကြည့်ဖို့လိုအပ်တဲ့ ကလေးတွေမှာဖြစ်လေ့ရှိတဲ့ လက္ခဏာများ

1. အစာမျိုချစဥ်မှာနာကျင်ခြင်း ၊ အစာမျိုချရခက်ခြင်း ၊ အစာမျိုချဖို့ အဟန့်အတား ဖြစ်ခြင်း
2. အဆိပ်အတောက်ဖြစ်စေတဲ့အရာဝတ္ထုများ ၊ အက်ဆစ် (သို့)ဓာတုပစ္စည်းများ ၊ ပုံမှန်မဟုတ်တဲ့အရာဝတ္ထုများကို မျိုချမိခြင်း
3. နာတာရှည်အော့အန်ခြင်း
4. အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းအထက်ပိုင်းမှာသွေးထွက်ခြင်း
5. နာတာရှည်ဗိုက်အောင့်ခြင်း နှင့် ပုံမှန်မဟုတ်တဲ့ ဖျားနာမှု (သို့) ရောဂါလက္ခဏာ များ
6. နာတာရှည်ဝမ်းပျက်ခြင်း ၊ အကြောင်းအရင်းအတိအကျမရှိဘဲ အစာချေ ဖျက်မှုနှင့် အစာစုပ်ယူမှုမူမမှန်ခြင်း
7.  အူလမ်းကြောင်းအတွင်းမှပရိုတိန်းများဆုံးရှုံးခြင်း ( Protein-losing Enteropathy)
8. နာတာရှည်ဖြူဖပ်ဖြူရော်ဖြစ်ခြင်း နှင့် အကြောင်းအရင်းမရှိ ကိုယ်အလေးချိန် ကျဆင်းခြင်း
9. မိသားစုထဲမှာ အစာအိမ်ကင်ဆာ (သို့) အူမကြီးမှာအဖုအကျိတ်များဖြစ်တဲ့ Polyposis Sydrome ဖြစ်ဖူးသူရှိခြင်း

အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းအောက်ပိုင်းအစာအိမ်မှန်ပြောင်းကြည့်ဖို့လိုအပ်တဲ့ ကလေးတွေမှာဖြစ်လေ့ရှိတဲ့လက္ခဏာများ

1. အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းအောက်ပိုင်းမှာသွေးထွက်ခြင်း
2. နာတာရှည်ဗိုက်အောင့်ခြင်း နှင့် ပူမှန်မဟုတ်တဲ့ ဖျားနာမှု (သို့) ရောဂါလက္ခဏာ များ
3. နာတာရှည်ဝမ်းပျက်ခြင်း
4. အူလမ်းကြောင်းအတွင်းမှပရိုတိန်းများဆုံးရှုံးခြင်း ( Protein-losing Enteropathy)
5. အကြောင်းအရင်းအတိအကျမရှိတဲ့ အူရောင်ရမ်းမှုရောဂါများ
6. နာတာရှည်ဖြူဖပ်ဖြူရော်ဖြစ်ခြင်းနှင့် အကြောင်းအရင်းမရှိ ကိုယ်အလေးချိန် ကျဆင်းခြင်း
7. မိသားစုထဲမှာ အစာအိမ်ကင်ဆာ (သို့) အူမကြီးမှာအဖုအကျိတ်များဖြစ်တဲ့ Polyposis Sydrome ဖြစ်ဖူးသူရှိခြင်း ၊ ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ အူလမ်းကြောင်းအတွင်း အဖုအကျိတ်ဖြစ်ခြင်း

1. အစာချေစနစ်လမ်းကြောင်းအတွင်းမှ ပုံမှန်မဟုတ်တဲ့ အရာများကို ဖယ်ရှားနိုင်ခြင်း
2. အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းအတွင်း သွေးထွက်နေတဲ့နေရာကိုဆေးထိုးပြီး သွေးထွက်မှုကို ရပ်တန့်စေခြင်း ၊ အပူ(သို့) လျှပ်စစ်ရှော့ခ် ရိုက်ပြီး သွေးထွက်မှုကို ရပ်တန့်စေခြင်း ၊ သွေးထွက်နေတဲ့ အစာရည်မျိုပြွန်သွေးပြန်ကြောကို ချည်နှောင်ခြင်း ၊ ကလစ် (သို့) ဖြန်းဆေးအသုံးပြုပြီး သွေးထွက်မှုကိုရပ်တန့်စေခြင်း
3. ဝမ်းဗိုက်ထဲကို အစာပိုက်ထည့်သွင်းခြင်း
4. အစာရည်မျိုပြွန်ယိုစိမ့်ခြင်း (သို့) အပေါက်ဖြစ်ခြင်းကို မှန်ပြောင်းသုံးကာပြန်ချုပ် ပေးခြင်း
5. အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းအတွင်းရှိအကျိတ်များကိုဖယ်ရှားခြင်း
6. ကျဥ်းမြောင်းတဲ့အစာချေလမ်းကြောင်းကိုချဲ့ပေးခြင်း

1. အသက်ရှူလမ်းကြောင်း (သို့) နှလုံးသွေးကြောဆိုင်ရာ အခြေအနေ (သို့) လက္ခဏာ ပုံမှန်မဟုတ်တဲ့ကလေးငယ်များ ( လက္ခဏာနဲ့အခြေအနေဟာ ပုံမှန် ဖြစ်တဲ့ ကလေးငယ်များ (သို့) ရောဂါရှိခဲ့ဖူးသော်လည်း ကုသပျောက်ကင်းသွားသည့် ကလေးငယ်များဟာ မှန်ပြောင်းကြည့်ခြင်းကိုလုပ်ဆောင်လို့ရပါတယ်)
2. အူအပေါက်ဖြစ်ခြင်း (သို့ ) ဝမ်းဗိုက်အမြှေးပါးရောင်တဲ့ ကလေးငယ်များ
3. မှန်ပြောင်းမကြည့်ခင် သင့်လျော်တဲ့စားသောက်မှုပုံစံအဆင့်အတိုင်း လိုက်နာခြင်း မရှိတဲ့ကလေးငယ်များ နှင့် လိုအပ်တဲ့အချိန်အတွင်းအစားကြိုတင်ရှောင်နိုင်ခြင်း မရှိတဲ့ ကလေးငယ်များ
4. သွေးဆဲလ်အရေအတွက်ဆိုးဆိုးရွားရွားနည်းပါးခြင်း (သို့) သွေးခဲခြင်း ပြဿနာ  ရှိတဲ့ ကလေးငယ်များ ( အဆိုပါအခြေအနေမှာရှိတဲ့ကလေးငယ်များဟာ မှန်ပြောင်း မကြည့်ခင်မှာ သွေးသွင်းမှုကို လုပ်ဆောင်သင့်ပါတယ်)
5. မကြာသေးခင်က အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းခွဲစိတ်ကုသမှု လုပ်ဆောင်ထားတဲ့ ကလေးငယ်များ
6. အသက်ရှူလမ်းကြောင်းရောဂါကူးစက်မှုရှိထားတဲ့ကလေးငယ်များ

 * အထက်ဖော်ပြပါ အုပ်စုမှာပါဝင်တဲ့ကလေးငယ်များအနေနဲ့ မှန်ပြောင်းကြည့်ခြင်း လုပ်ဆောင်ဖို့ သေချာ စဥ်းစားဆုံးဖြတ်သင့်ပါတယ်။

အစာအိမ်မှန်ပြောင်းကြည့်ဖို့ပြင်ဆင်ခြင်း

1. အက်စ်ပရင် ၊ Enoxaparin ကဲ့သို့သွေးကျဲဆေးများကို ရှောင်ကျဥ်ပါ
2. အစာအိမ်အက်ဆစ်ပြယ်ဆေး နဲ့ ပိုးသတ်ဆေးများကို ရှောင်ကျဥ်ပါ ( အစာအိမ်ပိုး စမ်းသပ်တဲ့အခြေအနေမှာသာ လိုအပ်ပြီး တခြားသောအခြေအနေများမှာ မလိုအပ်ပါ)
3.  မှန်ပြောင်းမကြည့်ခင် (၂)ရက် - (၃)ရက် အလိုမှာ အမျှင်ဓာတ်မပါတဲ့ စားသောက်မှုပုံစံအတိုင်းစားဖို့ ဆရာဝန်မှ အကြံပြုမှာဖြစ်တဲ့အပြင် မှန်ပြောင်းမကြည့်ခင်တစ်ရက်အလိုမှာ အူမကြီး အသင့်အနေအထားဖြစ်အောင် ဝမ်းနုတ်ဆေးပေးမှာဖြစ်ပါတယ်။ အသက်ကြီးတဲ့ ကလေးငယ်များအတွက် ဝမ်းနုတ်ဆေးနဲ့ အူမကြီးအဆင်သင့်ဖြစ်အောင်ပြင်ဆင်ခြင်း ကို အိမ်မှာပဲလုပ်ဆောင် နိုင်ပါတယ်။  အသက်ငယ်တဲ့ကလေးငယ်များကတော့ ဒီအတွက် ဆေးရုံမှာ တစ်ရက် ကြိုနေဖို့ ဆရာဝန်မှ အကြံပြုမှာဖြစ်ပါတယ်။

အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းကြည့်တဲ့နေ့မှာလိုက်နာလုပ်ဆောင်ရမယ့် အချက်များ

1. အသက် (၆)လ ထက်ငယ်တဲ့ ကလေးငယ်များဟာ (၄)နာရီ-(၆)နာရီ ကြိုပြီး အစာ စားခြင်းကို ရှောင်ရှားရမှာဖြစ်ပြီး အသက် (၆)လအထက် ကလေးငယ်များကတော့ (၆)နာရီ-(၈)နာရီ ကြိုပြီး ရှောင်ကျဥ်ရပါမယ်။
2. မှန်ပြောင်းကြည့်နေစဥ် ကလေးငယ်အိပ်ပျော်နေစေဖို့အတွက် အသေးစားမေ့ဆေး ပေးမှာဖြစ်ပြီး အူစာအိမ်နှင့်အူလမ်ကြောင်းအထက်ပိုင်း မှန်ပြောင်းကြည့်မယ်ဆိုရင်တော့ လည်ချောင်းနေရာကို ထုံဆေးထိုးထားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
3. ရောဂါကူးစက်မှုဖြစ်နိုင်တဲ့အခြေအနေမျိုးမှာသာလျှင် ပိုးသတ်ဆေးပေးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ( ပြောရမယ်ဆိုရင် အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းမှန်ပြောင်းကြည့်ခြင်း ဟာ ရောဂါကူးစက်နိုင်ခြေနည်းပါးတာကြောင့် ပိုးသတ်ဆေးသောက်ဖို့ မလိုအပ်ပါ ဘူး)
4. မှန်ပြောင်းကြည့်တာပြီးသွားပြီဆိုရင်တော့ ကလေးငယ်ရဲ့အခြေအနေကို Recovery Room ထဲမှာ (၁)နာရီ - (၂)နာရီခန့်ထားပြီး စောင့်ကြည့်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကလေးငယ် နိုးလာပြီဆိုရင် စပြီးတော့ ရေနဲ့ အရည်များကို စတင် စုပ်သောက် နိုင်ပါတယ်။ တကယ်လို့ ဆရာဝန်က အစာစားဖို့အတွက် ဘာပြဿနာမှ မရှိဘူး ဆိုတာကို အတည်ပြုပြီးပြီဆိုရင် ၊ အစာမျိုချရာမှာ ဘာမှပြဿနာမရှိတော့ဘူး ဆိုရင် စပြီးတော့ အစားအစာတွေ စားလို့ရပြီဖြစ်ပါတယ်။

1. မှန်ပြောင်းကြည့်နေစဥ်အတွင်း အစာအိမ်ထဲကို လေတွေ မှုတ်သွင်းခဲ့တာကြောင့် ကလေးငယ်အနေနဲ့ အနည်းငယ်ဗိုက်အောင့်ခြင်း ၊ လေပွခြင်းကို ခံစားရနိုင်ပါတယ်။ ဒီလက္ခဏာတွေဟာ အလိုအလျောက်ပျောက်သွားမှာဖြစ်ပြီး လက္ခဏာတွေက ဆိုးဆိုးဝါးဝါးဖြစ်တယ်ဆိုရင်တော့ လေဆေးသောက်ခိုင်းမှာဖြစ်ပါတယ်။
2. အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းမှန်ပြောင်းကြည့်ပြီးနောက်ပိုင်းမှာ လည်ချောင်းနာခြင်းနဲ့ မအီမသာဖြစ်ခြင်းများကိုခံစားရနိုင်ပါတယ်။
3. နောက်ဆက်တွဲပြဿနာတွေမရှိတော့ဘူးဆိုရင် (သို့) တခြားသော ဖျားနာမှုများကြောင့် ဆရာဝန်မှ တားမြစ်တာမရှိတော့ဘူးဆိုရင် ကလေးငယ် အနေနဲ့ပုံမှန်အတိုင်း အစားစားပြီးလေ့ကျင့်ခန်းလုပ်ဆောင်နိုင်ပါတယ်။
4. အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းအသားစယူထားတဲ့အခြေအနေဆိုရင် ဝမ်း(မစင်) ကနေ သွေးအနည်းငယ်ထွက်နိုင်ပါတယ်။

1. စအိုမှ သွေးအလွန်အကျွံထွက်ခြင်း
2.  ပြင်းထန်စွာဗိုက်အောင့်ခြင်း
3. ဆိုးရွားစွာအော့အန်ခြင်း
4. ဖျားခြင်း

Capsule Endoscopy ဟာ အစာအိမ်နှင့်အူလမ်းကြောင်းရောဂါရှာဖွေစစ်ဆေးဖို့ အတွက် ပါးစပ် (သို့ ) စအိုကနေ ထည့်သွင်းမှုမလိုအပ်တဲ့ ရွေးချယ်စရာ နည်းလမ်း တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။

• တချို့သောကလေးငယ်များဟာ မှန်ပြောင်းကြည့်ရမှာကို ကြောက်ရွံ့တာမျိုး (သို့) မှန်ပြောင်းကြည့်လို့မရတာမျိုး ရှိတတ်ပါတယ်။ ဆေးတောင့်မျိုချနိုင်တဲ့ ကလေးငယ်များအတွက် Capsule Endoscopy ဟာ အရွယ်အစား 1.1 cm x 2.5 cm မျှသာရှိတဲ့ ဆေးတောင့်ပုံစံ ကိရိယာကို မျိုချရတဲ့ တခြားသောလုပ်ဆောင်နိုင်တဲ့ နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနည်းလမ်းဟာ ဆေးတောင့်မျိုချနိုင်တဲ့ အသက် (၄)နှစ်-(၅)နှစ် အထက် ကလေးငယ်တွေမှာ အသုံးပြုပါတယ်။ အဆိုပါ ဆေးတောင့်ပုံစံကိရိယာ (Capsule )ကို မျိုချပြီး ဝမ်း(မစင်) ကနေတစ်ဆင့် ပြန်လည်စွန့်ထုတ်တာဖြစ်ပါတယ်။
• ဒီနည်းလမ်းဟာ Jejunum ခေါ် အူသိမ်အလယ်ပိုင်းနေရာရှိ အနာများကို ရှာဖွေစစ်ဆေးခြင်း (သို့) အကြောင်းအရင်းမရှိဖြူဖပ်ဖြူရော်ဖြစ်ခြင်း များကို စစ်ဆေးခြင်း မှာ အသုံးပြုပါတယ်။
• Capsule Endoscopy ရဲ့ ကန့်သတ်ချက်တစ်ခုကတော့ ရှာဖွေကုသဖို့ အတွက် အသားစယူခြင်းကို မလုပ်ဆောင်နိုင်တာဖြစ်ပါတယ်။ အနာ တစ်ခုခုတွေ့ရတယ်ဆိုရင် အသားစယူခြင်း (သို့) ကုသမှုအတွက် အူသိမ်မှန်ပြောင်းကြည့်ခြင်းကို နောက်တစ်နေ့မှာ လုပ်ဆောင်ရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
• ဒီနည်းလမ်းအတွက် ပြင်ဆင်ရမယ့်အချက်များဟာလည်း အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်းမှန်ပြောင်းကြည့်ရာမှာ ပြင်ဆင်ရတဲ့အချက်များနဲ့ အတူတူ ပဲဖြစ်ပါတယ်။

မှတ်ချက် - Capsule ဟာ အူထဲမှာကပ်ကျန်ခဲ့ခြင်း (Capsule Retention) ဖြစ်စေတာကြောင့် အူပိတ်ခြင်းဖြစ်ပေါ်မှုဟာ Capsule Endoscopy ရဲ့ ပြဿနာ တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။